Author - Dr. Muktesh Daund

08 Jan

Healing the Trauma: PTSD in the Indian Context

What is PTSD? Post-Traumatic Stress Disorder (PTSD) develops after experiencing or witnessing a terrifying event. While often associated with war, in India, common triggers include severe road accidents, domestic violence, natural disasters, or unexpected loss of a loved one.    Symptoms of PTSD Re-experiencing: Flashbacks or nightmares where the trauma feels like it is happening again. Avoidance: Staying away from places or reminders of the event (e.g., avoiding driving after an accident). Hyperarousal: Being easily startled, feeling tense, or having angry outbursts.    Negative [...]

By English , 0 Comments
Read more...
08 Jan

Beyond Being “Neat”: The Reality of Obsessive-Compulsive Disorder (OCD)

Obsessive-Compulsive Disorder (OCD) is a chronic condition characterized by obsessions (unwanted, intrusive thoughts) and compulsions (repetitive behaviors performed to reduce anxiety). It is not simply a desire for cleanliness; it is a disabling cycle of doubt and ritual. Recent studies suggest a prevalence of nearly 3% in certain Indian populations, with onset often in young adulthood.    Common OCD Themes in India Contamination: Fear of dirt, germs, or “impure” substances, leading to excessive hand washing or bathing. Pathological Doubt: Repeatedly checking locks, [...]

By English , , , , , 0 Comments
Read more...
08 Jan

Panic Attack or Heart Attack? Understanding Panic Disorder

     Panic Disorder involves recurrent, unexpected panic attacks—sudden surges of intense fear or discomfort that peak within minutes. Patients often believe they are dying or “going crazy.” This condition sits at the interface of psychiatry and cardiology (Psychocardiology), as the symptoms mimic cardiac events.   Symptoms of a Panic Attack Heart palpitations: Pounding or racing heart.    Sweating and trembling. Shortness of breath: Feeling of choking or suffocation.    Chest pain: Often mistaken for a heart attack.    Nausea: Abdominal distress.    Derealization: Feeling detached [...]

By Uncategorized 0 Comments
Read more...
08 Jan

Understanding Generalized Anxiety Disorder (GAD): More Than Just Worry

       Generalized Anxiety Disorder (GAD) is a mental health condition characterized by persistent, excessive, and uncontrollable worry about everyday events. Unlike normal stress, which passes when a situation is resolved, GAD persists for months or years. In India, patients often describe this state as constant “ghabrahat” (unease) or “tension,” accompanied by physical symptoms like fatigue, muscle tightness, or gastric distress. Key Symptoms of GAD ** excessive worry** about work, health, family, or finances that is disproportionate to the actual [...]

By English , , 0 Comments
Read more...
02 Jun

जागतिक स्किझोफ्रेनिया दिवस निमित्त

अशी कल्पना करा की , तुम्ही एका टीव्ही शोरूम मध्ये आहात. हजारो टीव्ही आहेत, सर्वच्या सर्व फुल्ल आवाजात आणि वेगवेगळ्या चॅनेल वर लावलेले आहेत. आता त्यातल्या एका टीव्हीवर लक्ष केंद्रित करून दाखवा. कल्पना सुद्धा अवघड वाटते ना ? अगदी असेच असते स्किझोफ्रेनिया झालेल्या व्यक्तीचे रोजचे आयुष्य. त्यांना त्यांच्या आजूबाजूच्या सर्वच गोष्टी महत्वाच्या वाटतात, त्यांच्या मेंदूला ही सगळी पंचेंद्रियांकडून येणारी माहिती व्यवस्थित हाताळता येत नाही आणि त्यामुळे कुठलाही ठाम निर्णय घेता येत नाही. त्यामुळेच या व्यक्ती वेगळ्या पद्धतीने वागतात, विचार [...]

By Marathi Comments Off
Read more...
27 Jul

जया अंगी मोठेपण….

     सध्याच्या काळात सोशल मीडिया वर जेव्हा रोज विज्ञानाला आणि वैज्ञानिक विचार पद्धतीला मारलेले खडे पाहतो ना तेव्हा खरच वाईट वाटते. भावनिक आवाहन आणि काहीतरी आतर्किक तर्क यांची छान सरमिसळ केलेली असते. मग असे मेसेज वाचणाऱ्यांना ते आवडते कारण त्यात भावनेला आवाहन असते, कोणालातरी शिव्या घातलेल्या असतात. आणि त्याला 'फॉरवोर्ड्स मुल्य' असते म्हणजे अशी पोस्ट पाठवल्याने त्या व्यक्तीला बाकीची लोकं लक्षात ठेवणार असतात त्यामुळे वनव्यापेक्षा जास्त वेगाने अशा काही पोस्ट फिरतात. हे 'फॉरवोर्ड्स मुल्य' ती पोस्ट फक्त [...]

By English, Marathi Comments Off
Read more...
24 Apr

गरज सरो वैद्य उरो

    (कोणी कितीही उलट सुलट बोलले तरी डॉक्टर त्यांचे काम प्रामाणिक पणे करत होते, करत आहेत आणि करत राहतील.)     आजकाल कोरोना दरम्यान आणि जेव्हा जेव्हा डॉक्टरांवर संकट आले आहे, तेव्हा तेव्हा काही लोक त्यांच्या बाजुने उभी राहण्यापेक्षा, त्यांची बाजु समजुन न घेता त्यांची माप काढण्यात धन्यता मानत आहेत. अशा सर्व पुण्यात्म्यांना स्मरून…..(सन्माननीय अपवाद सगळीकडे असतात. या संदर्भात तर फारच तुरळक आहेत उगाच चान्स दिलाय म्हणून स्वतः ला अपवादात मोजू नये.)      ही डॉक्टरांची मापं काढणारी मंडळी कोण असतील बरं ? [...]

By English, Marathi Comments Off
Read more...
06 Apr

कालाय तस्मै नमः (कोरोना आणि आपण)

    असे नाव देण्याचे कारण, काळ (वेळ) हि निसर्गातील अशी गोष्ट आहे, जी कुठलाही आडपडदा न ठेवता आपल्या अस्तित्वाची किंमत दाखवून देते. खरेतर माणसांची लायकी दाखवुन देते म्हणा ना हवे तर. स्वतः ला उत्क्रांतीच्या सप्तसोपानावर आरूढ समजणाऱ्या मानवाला निसर्गाने दिलेली कोरोनारुपी चपराक आहे ही. माणसाच्या आयुष्याकडे पाहण्याच्या संकल्पना ज्यामुळे बदलतात त्यामध्ये साथींच्या आजारांचा सिंहाचा वाटा आहे, पण हे क्षेत्र खुपच दुर्लक्षित आहे. इतिहासामध्ये मानवाच्या प्रगती मध्ये जी मोठी आणि अनपेक्षित वळणं आली आहेत त्यातली बरीचशी साथींच्या आजारामुळे आहेत. उदा. युद्धाचे [...]

By English, Marathi Comments Off
Read more...
31 Mar

विचारवंतांना आवाहन

    आजकाल चौका चौकातील अड्ड्यावर कुत्र्यांच्या मीटिंग भरत आहेत. होर्डिंग वर नेहमी दिसणारे प्रेरणास्त्रोत, अप्पा, दादा, पप्पू, भाऊ, चिंट्या हे या अडचणीच्या वेळेस कुठे गेले असावेत ? असा एकंदरीत त्यांचा चर्चेचा सुर असावा. म्हणजे त्यांनी घरातच बसावे अशीच माझीही इच्छा. कदाचित बंद असल्यामुळे त्यांची 'द्रव्य' रुपी प्रेरणा कमी पडली असावी हा माझा निष्कर्ष, द्रव्य रुपीचे सगळे अर्थ काढावेत.     दादागिरी करून वर्गणी मागणारे, देवापुढे रात्रीच्या वेळी पत्ते खेळणारे, आणि काम करणाऱ्याला हमखास काम कसे करावे याचे सल्ले देण्याचे यांचे कौशल्य आज या [...]

By English, Marathi Comments Off
Read more...